Μια φορά μετανάστης, για πάντα μετανάστης ~ Larent Koka

Το κείμενο που ακολουθεί είναι του Larent Koka, και εξιστορεί τον τρόπο που μικρό παιδί πέρασε τα σύνορα από Αλβανία για να έρθει Ελλάδα, τη συμπεριφορά που αντιμετώπισε και στις δύο χώρες,  και τις τελικές αντιδράσεις του. Η ιστορία (χωρίς τις τελικές αντιδράσεις που δυστυχώς είναι μειοψηφία) απεικονίζει πολύ καλά τη ζωή αρκετών παιδιών (και μεγάλων) που ήρθαν μετανάστες στην Ελλάδα.

****

Το 1995 σε ηλικια 10 χρονων ξεκινησα με τη μανα μου, την αδερφη μου και μια 4μελη οικογενεια γειτονων για ενα ταξιδι χωρις επιστροφη. Φυσικα οχι για λογους τουρισμου αλλα για ενα καλυτερο μελλον.

Η καταρευση του Κομμουνιστικου καθεστωτος στην Αλβανια ειχε ως αποτελεσμα τη διοχετευση απιστευτης φτωχειας και η μονη διεξοδος για μας και πολλους αλλους ηταν η μεταναστευση.

Ξεκινησαμε ξημερωματα απο τα Τιρανα φορτωμενοι γεματοι ελπιδες με προορισμο την Κακαβια οπου εχοντας βγαλει πλαστα εγγραφα πιστευαμε οτι θα περνουσαμε. Φτανοντας λοιπον στα συνορα και περνωντας απο τον ελεγχο των πρωτων μπατσων πιστεψαμε οτι ολα πηγαν καλα αφου ειχαμε επιβιβαστει στο λεωφορειο που θα μας πηγαινε προς Αθηνα και απλα περιμεναμε την αναχωρηση μας. Δυστυχως ομως μας πηραν χαμπαρι, κι ετσι οι μπατσοι αφου ανεβηκαν στο λεωφορειο και μας κατεβασαν εναν εναν σκισανε παραλληλα οτι εγγραφο ειχαμε. Εκει λοιπον υπηρχαν δυο επιλογες, ο γυρισμος στα Τιρανα απ τη μια και η προσπαθεια ωστε να βρουμε τροπο να περασουμε απ την αλλη. Η πρωτη επιλογη ηταν αδυνατη. Ειχαμε πουλησει για τα εξοδα του ταξιδιου τα παντα. Ειχαμε παρατησει το σπιτι πισω στα Τιρανα οπου δεν ηταν καν δικο μας αλλα το χαμε υπο καταληψη(μετα το τελος του Κομμουνιστικου καθεστωτος κι αφου ιδιοκτησια τοτε δεν υπηρχε οι καταληψεις σπιτιων ηταν συχνο φαινομενο). Γι αυτο αφου παρακαλεσαμε με την αδερφη μου τη μανα μου να συνεχισουμε, τελικα την πεισαμε οτι η μονη λυση ηταν να περασουμε λαθραια τα συνορα. Διψουσα να το ζησω και πισω δεν γυρνουσα.

Διανυκτερευσαμε για ενα βραδυ στο Αργυροκαστρο και το επομενο πρωι ξεκινησαμε για ενα χωριο κοντα στα συνορα. Εκει ηρθαμε σε επαφη με τους γνωστους και διαχρονικους διακινητες οπου την περιοδο εκεινη στην Αλβανια καναν χρυσες δουλειες μεταφεροντας ανθρωπους απ τα βουνα(Βλεπεις τα κλειστα συνορα που καποιοι υπερασπιζονται εως και σημερα ειναι οτι καλυτερο για αυτους). Δεν αργησαμε λοιπον να βρουμε καποιους προθυμους κι ετσι ετοιμαστηκαμε να παρουμε τα Ελληνοαλβανικα βουνα.

Εγω εχοντας την λαχταρα και την καυλα ενος 10χρονου πιτσιρικα που το μονο που ειχε μαθει απο τα λιγοστα χρονια που ζουσε ηταν να φτιαχνει αυτοσχεδιες σφεντονες, να αλητευει 10 χρονων απ ακρη σ ακρη της πολης, να παιζει γυρω απο μεγαλες φωτιες που αναβαμε με τα παιδια της γειτονιας(ορισμενες φορες για να ζεστενομαστε αφου ρευμα στα σπιτια τις περισσοτερες ωρες ουτε για δειγμα), να κανει με τη «συμμορια» του διαφορες εξορμησεις σε γειτονικες περιοχες (εκεινες οι κοντρες με τους παλιους αθωους παιδικους τσαμπουκαδες που επαιζαν μεταξυ γειτονιων). Ειχα δει λοιπον την ολη φαση ως ακομα μια περιπετεια που ανυπομονουσα να ζησω. Να δω αγνωστα μερη.
Με οδηγο τις καλυτερες μερες που επιδιωκαμε ξεκινησαμε με δυο βαλιτσες, δυο τυπους-οδηγους που θα μας περνουσαν απεναντι κι ενα αυτοκινητο που θα μας επερνε και θα μας πηγαινε Αθηνα.

Το περπατημα αρχισε το πρωι της 26ης Μαιου του 1995. Ο καιρος ηταν ηλιολουστος κι οτι πρεπει φυσικα για την περιπετεια της ζωης μου. Περνωντας στις ανηφοριες απο πυκνους θαμνους τιγκα στα γαμημενα αγκαθια, δεντρα, χαραδρες, γκρεμους μισο μετρο απο κει που περπατουσαμε, φιδια που μας την πεφτανε απ ολες τις μεριες και φυσικα συνοριοφυλακες να μας κυνηγανε, δε θα ξεχασω ποτε το παιδικο μου εκεινο χαμογελο, το γελιο εκεινο που επισκιαζε καθε φοβο και δεν καταλαβαινε απο την αισθηση του κινδυνου και που λαχταρουσε το αγνωστο μιας αλλης χωρας.

Περιπου 2 μερες κρατησε ολο αυτο. Μερονυχτο περπατημα. Κι οταν 4 η ωρα τα ξημερωματα ειχαμε πατησει Ελληνικη γη περιμεναμε σκυμμενοι στην ακρη ενος δρομου το αυτοκινητο που θα μας φορτωνε. Την υγρασια μετα απο ενα ψιλοβροχο που ειχε ριξει την ενιωθα να διαπερναει οτι ψυχικο αποθεμα μου χε απομεινει με αποτελεσμα εκει, λιγο πριν το τελος να εχω καταρευσει απο υποθερμια. Η μανα μου ηταν ετοιμη να τα παρατησει αφου οτι ρουχα και να μου εβαζε, οσο και σφυχτα να με κρατουσε στην αγκαλια της το τρεμουλο κοντευε να τρυπησει τη γη σα κομπρεσερ. Το αμαξι ηρθε ομως. Μπηκαμε μεσα και ξεκινησαμε. Φυσικα μεχρι και σημερα απορω πως χωρεσαμε 8 ατομα μεσα σε ενα ΙΧ αλλα και 18 να ημασταν ομως, μαλλον δεν υπηρχε περιπτωση να μην χωρεσουμε. Ημασταν ενα βημα απο τον προορισμο μας και δεν γινοταν να μη φτασουμε εκει.

Ζωντας και Μεγαλωνοντας ομως στην Ελλαδα ως παιδι μεταναστων καταλαβα οτι τα πραγματα δεν ηταν ακριβως οπως τα περιμενα.

Απο το δημοτικο που μπηκα αρχισαν τα πρωτα βιωματα του αποκλεισμου και ενος ρατσισμου που οι φορεις του ηταν τα παιδια της ηλικιας μου. Παιδια σα κι μενα. Στα Τιρανα τοτε την ερωτηση «απο που εισαι» δεν την ξεραμε. Γιατι να νοιαζει ενα παιδι 9 και 10 χρονων απο που ειναι ενα αλλο παιδι.

Ξερετε τα παιδια συνηθως σε τετοια θεματα ειναι σκληρα, γιατι μην εχοντας συναισθηση του τι εκφραζουν ακριβως λενε και κανουν πραγματα χωρις να φιλτραρουν το οτιδηποτε. Τα λενε στη ψυχρα με λιγα λογια και δεν αργησε η ταμπελα του Αλβανου ως ρετσινια να με συνοδευει παντου.

Στα ποδοσφαιρικα παιχνιδια των διαλλειματων ημουν εκτος παιχνιδιου.
Απ την ταξη μερικες φορες δε μπορουσα να βγαινω αφου ως Αλβανος αξιζα να με κλειδωνουν μεσα.
Ειχε αρχισει ενας απιστευτος χλευασμος. Ενας απιστευτος γνησιος και ατοφιος ρατσισμος.
Φυσικα καμια αποδοχη δεν ειχα πουθενα και σε τπτ.
Τοτε ομως δε μπορουσα με τπτ να αντιληφθω αυτον τον διαχωρισμο Ελληνα και Αλβανου.
Ηταν κατι που ως παιδι στο μυαλο μου προσπαθουσα να εξηγησω γιατι να συμβαινει αυτο και απο που διαολο προκυπτει. Ρωτουσα ακομα και τα παιδια εκεινα το γιατι. Γιατι να στερουμε λογο της καταγωγης μου το παιχνιδι και τη φιλια τους.
Ακριβως τοτε ομως ηταν που αρχισα να σκεφτομαι πως επρεπε αυτο να το αλλαξω. Ειχα αποφασισει να μην αποδεχτω τον αποκλεισμο που βιωνα λογο καταγωγης. Ηταν μια παρανοια εξαλλου ολο αυτο.
Ποτε δεν μπορεσα να αποδεχτω τη κουβεντα «δε παιζεις μπαλα γιατι εισαι Αλβανος», ποτε δεν συμφιλιωθηκα με την ιδεα «δεν ερχεσε μαζι μας γιατι εισαι Αλβανος» κι ας ημουν ρε διαολε πολυ καλυτερος απ ολους αυτους στη μπαλα. Κι ας μην δημιουργουσα το παραμικρο θεμα σε παρεα.
Μου ηταν αδιανοειτο πως συνεβαινε αυτο. Δεν μπορουσα να συμβιβαστω με το γεγονος οτι με ειχαν κανει στην ακρη για κατι που δεν εφταιγα εγω. Ετυχε απλα να ειχα γεννηθει στην Αλβανια.

Η καταληξη λοιπον ηταν τελικα να πεισμωσω και να προσπαθησω να αποβαλω τη ταμπελα που μου ειχαν κολλησει. Οχι του Αλβανου, αλλα της αιτιας που με εβαζε σε εκεινη τη θεση.

Σε λιγο καιρο θα προσπαθουσα να αποδειξω οτι δεν διαφερω και τσαμπουκαλεμενος πλεον αρχισα να χωνομαι σιγα σιγα στις «απαγορευμενες» παρεες τους. Η καταληξη ηταν σε καθε ποδοσφαιρικο παιχνιδι που παιζαμε σε γειτονιες και στα προαυλια των σχολειων να ημουν βασικος. Ωντας 5 μηνες Ελλαδα εμαθα τοσο καλα Ελληνικα που η δασκαλα μου τοτε με διαλεγε απ ολη τη ταξη να διαβαζω. Εν μερη τα ειχα καταφερει. Ειχα αλλαξει σε πολυ μεγαλο βαθμο τα κριτηρια τους απεναντι μου. Κριτηρια που τοτε ποτε δεν αντιληφθηκα. Ηταν εκεινα ομως τα μικρα, κι ισως ασημαντα για πολλα παιδια γεγονοτα που για μενα εκαναν τη διαφορα. Ειχα αποδειξει στα μετεπειτα φιλαρακια μου οτι ο τοπος γεννησης του καθενος δεν μπορει να μπαινει εμποδιο. Αλλα ειναι αυτα που εχουν σημασια.

Ολο αυτο φυσικα θα μπορουσε να λειτουργησει απ την αναποδη και να γεννηθει μεσα μου μισος και αντιστροφος ρατσισμος. Συμβαινει με πολλους που πεφτουν θυματα ρατσισμου απο την παιδικη τους ηλικια. Ετσι διαιωνιζεται ο ρατσισμος.

Τελικα με οτι εκανα καταλαβα οτι στοχευα στην εννοια που μεγαλωνοντας καταλαβα οτι λεγεται ισοτητα.

Τα γραφω ολα αυτα με αφορμη οτι επειτα απο 19 χρονια στην Ελλαδα, το 2014 ειπα να επιστρεψω στο τοπο που ειχα γεννηθει. Εκει βρεθηκα μπροστα σε ενα αλλο βιωμα που θα με εκανε να στοχαστω στα πιστευω που απεκτησα στην Ελλαδα και φυσικα να σιγουρευτω ακομα περισσοτερο γι αυτα.

Προσπαθωντας λοιπον να προσαρμοστω στα νεα δεδομενα μια αντιστροφη ταμπελα κολλησε πανω μου.
Το «Ελληνας».
Με φωναζαν Ελληνα.
Στην Ελλαδα ημουν ο Αλβανος και στην Αλβανια ο Ελληνας. Απιστευτο. Ομολογω ηταν κατι που με εντυπωσιασε και παραλληλα με δικαιωνε ομως.

Πριν λιγο καιρο ξαναγυρισα μονιμα στην Ελλαδα και οσο εμεινα εκει και στην συχνη ερωτηση που οι περισσοτεροι απο περιεργια μου εθεταν ηταν το τι νιωθω οτι ειμαι.
Η απαντηση ηταν μια…ΑΠΑΤΡΙΔΟΣ, ΑΕΘΝΟΣ, ΟΛΙΚΩΣ ΑΡΝΗΤΗΣ ΕΘΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΑΝΑΦΟΡΩΝ.

Πλεον ειμαι σιγουρος.

Οπως καποτε 10 χρονων σκατο με ενα χαμογελο στα χειλη «εσπασα» περπαντωτας επι δυο μερες μια νοητη γραμμη ετσι ακριβως στα 31 μου πλεον συνεχιζω ακομα με ενα χαμογελο στα χειλη να μην αναγνωριζω κανενα συνορο, κανενα φυλετικο διαχωρισμο, καμια εθνικη ταυτοτητα, καμια εθνικη συνειδηση.

Οτι γενναει το μισος
Οτι γενναει τον ρατσισμο
Οτι γενναει την ανισοτητα
Οτι γενναει τον διαχωρισμο ανθρωπων στη φυλετικη βαση
ΦΩΤΙΑ ΣΥΘΕΜΕΛΗ.

Μια φορα μεταναστης, για παντα μεταναστης

Advertisements

Πες τη γνώμη σου

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s